ट्रेडिंगमध्ये सतत पैसे का बुडतात?

तुम्ही सतत पैसे गमावत असाल, तर त्याचे कारण सहसा तुमचे विश्लेषण नसते. कारण असते तुमच्या पोझिशन्सचा साइझ, तुम्ही किती वेळा ट्रेड करता, आणि तोट्यानंतरच्या दहा मिनिटांत तुम्ही काय करता. चार्टचा प्रश्न येण्याआधीच या तीन गोष्टी बहुतेक निकाल ठरवून टाकतात.

हे अस्वस्थ करणारे आहे, कारण याचा अर्थ असा की अधिक चांगला इंडिकेटर ही समस्या सोडवणार नाही. पण ही चांगली बातमीही आहे, कारण या तिन्ही गोष्टी पूर्णपणे तुमच्या नियंत्रणात आहेत.

खाली सर्वात जास्त वेळा आढळणारी सहा कारणे आहेत, प्रत्येक कारण खऱ्या खात्यात कसे दिसते ते, आणि तुमचे कारण कोणते हे शोधण्याचा एक मार्ग.

आधी, तो आकडा जो कोणीही होमपेजवर लावत नाही

रिटेल खात्यांपैकी ७४% ते ८९% खाती पैसे गमावतात. हा आकडा एखाद्या ट्रेडिंग ब्लॉगवरचा नाही. तो European Securities and Markets Authority या संस्थेकडून आला आहे. या संस्थेने युरोपियन युनियनमधील रिटेल CFD ट्रेडिंगचा आढावा घेतला आणि तिला प्रति ग्राहक सरासरी १,६०० ते २९,००० युरो इतका तोटा आढळला. म्हणूनच आज युरोपमधील प्रत्येक नियमन केलेल्या ब्रोकरला आपल्या वेबसाइटच्या सर्वात वर स्वतःची तोट्याची टक्केवारी दाखवावी लागते. तुम्ही वापरत असलेल्या ब्रोकरची वेबसाइट जाऊन पाहा. तो आकडा तिथे आहे.

हे संदर्भ म्हणून वाचा, दिलासा म्हणून नाही. याचा अर्थ पैसे गमावणे अटळ आहे असा नाही. याचा अर्थ असा आहे की बहुतेक लोक सुरुवातीला त्याच मोजक्या गोष्टी करतात, आणि त्या गोष्टींचे परिणाम आधीच सांगता येतात.

१. तुम्ही प्रत्येक ट्रेडवर खूप जास्त जोखीम घेता

खाती संपवणारे कारण हेच आहे, आणि असे करणाऱ्या व्यक्तीला ते जवळजवळ कधीच दिसत नाही, कारण एक मोठा ट्रेड सलग पाचव्या तोट्यापर्यंत अगदी ठीक दिसतो.

सलग पाच तोटे म्हणजे दुर्दैव नाही. नाणे उडवल्यावर सलग पाच वेळा काटा येणे, हे साधारण दर ३२ प्रयत्नांत एकदा घडते. शंभर ट्रेड्समध्ये हे तुम्हाला दिसेलच असे धरून चला, कदाचित एकापेक्षा जास्त वेळा. म्हणून प्रश्न हा नाही की असे घडेल का. प्रश्न हा आहे की त्यानंतर तुमचे खाते कसे दिसते.

प्रति ट्रेड जोखीम	५ तोट्यांनंतर उरलेले खाते	१० तोट्यांनंतर
१%	९५%	९०%
२%	९०%	८२%
५%	७७%	६०%
१०%	५९%	३५%
२०%	३३%	११%

सर्वात खालची ओळ म्हणजे जिथे बहुतेक नवशिक्यांची खाती संपतात. आणि नुकसान सममित नसते, हाच भाग लोकांच्या लक्षात येत नाही. पैसे गमावणे आणि ते परत कमावणे, ही एकाच आकाराची कामे नाहीत.

तुम्ही इतके गमावले तर	फक्त मूळ पातळीवर परत येण्यासाठी तुम्हाला इतका नफा लागेल
१०%	११%
२०%	२५%
३०%	४३%
५०%	१००%
७०%	२३३%

खात्यातील ५०% घसरण (drawdown) भरून काढण्यासाठी १००% नफा लागतो. तुम्ही खात्रीने १००% कमवू शकत असता, तर तुम्ही हे वाचत नसता. म्हणूनच नेहमीचा सल्ला असा असतो की कोणत्याही एका ट्रेडवर खात्याच्या १% ते २% इतकीच जोखीम घ्या. या आकड्यांमध्ये काही जादू नाही. ते फक्त इतके लहान आहेत की सामान्य सलग तोटे सहन करता येतात.

एक प्रामाणिक सावधगिरीची सूचना: योग्य पोझिशन साइझ ठरवल्याने तोट्याची स्ट्रॅटेजी नफ्याची होत नाही. त्यामुळे तुम्हाला फक्त इतका वेळ मिळतो, की तुमच्याकडे कोणती स्ट्रॅटेजी आहे हे तुम्ही शोधू शकाल.

२. तुम्ही नफा लवकर घेता आणि तोटे वाढू देता

याला एक नाव आहे आणि त्याचे मोजमापही झाले आहे. Terrance Odean यांनी १०,००० ब्रोकरेज खात्यांचा अभ्यास केला आणि त्यांना आढळले की गुंतवणूकदारांनी त्यांच्या नफ्यातील पोझिशन्स १४.८% दराने विकल्या, तर तोट्यातील पोझिशन्स ९.८% दराने. दुसऱ्या शब्दांत, नफ्यातील पोझिशन विकली जाण्याची शक्यता तोट्यातील पोझिशनपेक्षा सुमारे १.५ पट जास्त होती.

त्यानंतर पुढे काय झाले, याचाही त्यांनी मागोवा घेतला. पुढच्या वर्षभरात, गुंतवणूकदारांनी विकलेल्या नफ्यातील पोझिशन्सनी त्यांनी ठेवून घेतलेल्या तोट्यातील पोझिशन्सपेक्षा ३.४ टक्के अंकांनी चांगली कामगिरी केली. ही सहजप्रवृत्ती फक्त भावनिक नव्हती. ती उलटी होती.

हे का होते ते समजणे सोपे आहे. नफ्यातील पोझिशन विकल्याने नफा पदरात पडतो, आणि पदरात पडलेला नफा शिस्तीसारखा वाटतो. तोट्यातील पोझिशन धरून ठेवल्याने तोटा मान्य करणे टळते, आणि कागदावरचा तोटा अजूनही भरून निघेल असे वाटते. दोन्ही निर्णय भावनिक असतात, फक्त योजनेचा पोशाख घातलेले.

यावर उपाय इच्छाशक्ती नाही. उपाय आहे एंट्रीपूर्वीच दोन्ही एक्झिट ठरवणे, आणि मग ते निर्णय आधीच घेतलेले आहेत असे मानणे. याबद्दल अधिक माहिती ट्रेडमधून कधी बाहेर पडावे या धड्यात आहे.

३. तुम्हाला वाटते त्यापेक्षा तुम्ही कितीतरी जास्त वेळा ट्रेड करता

Brad Barber आणि Terrance Odean यांनी १९९१ ते १९९६ या काळात एका डिस्काउंट ब्रोकरकडील ६६,४६५ कुटुंबांच्या खात्यांचा मागोवा घेतला. त्या काळात मार्केटने दरवर्षी १७.९% परतावा दिला. सरासरी कुटुंबाने १६.४% कमावले. सर्वात जास्त ट्रेडिंग करणाऱ्या एक-पंचमांश ट्रेडर्सनी ११.४% कमावले.

ते दरवर्षी ६.५ टक्के अंकांनी मागे पडले, आणि त्याचे कारण त्यांनी वाईट मालमत्ता निवडल्या हे नव्हते. कारण होता खर्च. प्रत्येक ट्रेडला स्प्रेड (खरेदी-विक्री किमतीतील फरक) द्यावा लागतो, सहसा कमिशन, आणि कधी कधी रात्रभर पोझिशन ठेवण्याचे शुल्क. हे खर्च निश्चित असतात. नफा निश्चित नसतो. चारपट जास्त ट्रेड करा, आणि त्याच अनिश्चित फायद्याच्या धारेसाठी (edge) तुम्ही चारपट जास्त पैसे मोजता.

गेल्या महिन्यातील तुमचे ट्रेड्स मोजा. बहुतेक लोकांचा अंदाज निम्म्याने कमी असतो.

४. बाहेर कुठे पडायचे, हे तुम्ही आत गेल्यानंतरच ठरवता

एंट्रीपूर्वी तुमची विवेकबुद्धी मोकळी असते. काहीही पणाला लागलेले नसते, त्यामुळे तुम्ही चार्ट पाहून प्रामाणिकपणे सांगू शकता की ही कल्पना कुठे चुकीची ठरेल.

तुम्ही ट्रेडमध्ये गेल्याच्या क्षणी ती विवेकबुद्धी अशा व्यक्तीच्या ताब्यात जाते, जिचे पैसे पणाला लागले आहेत आणि जी एक आकडा हलताना पाहत आहे. ती व्यक्ती कारणे शोधते. लेव्हल खरोखर तुटली नाही. ही फक्त कॅन्डलची विक आहे. बातमीनंतर किंमत परत येईल. एंट्रीपूर्वी यापैकी एकही विचार तुमच्या मनात येत नाही, आणि यावरूनच ते विचार नेमके काय आहेत हे कळते.

म्हणून प्रत्येक एंट्रीपूर्वी तीन आकडे लिहा:

• कल्पना चुकीची ठरवणारी किंमत. तोच तुमचा स्टॉप-लॉस.
• ज्या किमतीला तुम्ही नफा घेता ती किंमत.
• स्टॉप-लॉस लागला तर तुमच्या स्वतःच्या चलनात तुम्ही गमावणारी रक्कम.

हे तिन्ही तुम्ही लिहू शकत नसाल, तर तुमच्याकडे ट्रेड नाही. तुमच्याकडे फक्त एक मत आहे.

५. तोट्यानंतर लगेच तुम्ही मोठ्या साइझने ट्रेड करता

तोट्यात असलेले खाते आणि संपलेले खाते यांच्यातला फरक हाच आहे.

त्या वेळी तर्क बरोबर वाटतो. तुम्ही २०० गमावले, म्हणून नेहमीपेक्षा दुप्पट साइझचा ट्रेड ते एका फटक्यात परत मिळवून देईल. प्रत्यक्षात होते असे की तुम्ही मोठी पोझिशन घेता, वाईट सेटअपवर, कमी संयमाने, आणि तेही तेव्हा, जेव्हा तुमची विवेकबुद्धी दिवसातल्या सर्वात खालच्या पातळीवर असते. पुढचा तोटा दुप्पट होतो, आणि त्यानंतरचा साइझ पुन्हा दुप्पट होतो.

यावर एकमेव भरवशाचा उपाय यांत्रिक आहे, कारण त्या क्षणी तुमची विवेकबुद्धी उपलब्धच नसते. आधीच एक नियम निवडा आणि तो लिहून ठेवा. दिवसात दोन तोटे झाले की प्लॅटफॉर्म बंद. किंवा पैशांमध्ये ठरवलेला कमाल दैनिक तोटा, टक्क्यांमध्ये नाही, म्हणजे त्याच्याशी तुम्ही वाद घालू शकणार नाही.

याचे आणखी कठीण रूपही आहे, ज्याचा स्पष्ट उल्लेख करणे आवश्यक आहे. तुम्ही भाडे किंवा बिलांसाठी लागणाऱ्या पैशांनी ट्रेडिंग करत असाल, तुमच्या तोट्यांचा आकार जवळच्या लोकांपासून लपवत असाल, किंवा तोट्यांचा परिणाम तुमच्या झोपेवर, कामावर किंवा नातेसंबंधांवर होत असेल, तर समस्या आता पोझिशन साइझची राहिलेली नाही. जुगाराप्रमाणेच ट्रेडिंगचेही व्यसन लागू शकते, आणि त्याच प्रकारची मदत उपयोगी पडते. स्टॉप-लॉसबद्दल आणखी एक लेख वाचण्यापूर्वी याबद्दल कोणाशी तरी बोलणे योग्य ठरेल.

६. तुम्ही कोणतीही नोंद ठेवत नाही, म्हणून तीच चूक पुन्हा करता

तोट्यात असलेल्या ट्रेडरला तो का तोट्यात आहे असे विचारा, आणि तुम्हाला सहसा एखादा सिद्धांत ऐकायला मिळतो. त्याला शेवटचे वीस ट्रेड्स दाखवायला सांगा, आणि बहुधा तो ते दाखवू शकत नाही.

नोंदीशिवाय प्रत्येक तोटा हा वेगळाच, स्वतंत्र दुर्दैवाचा प्रकार वाटतो. नोंद असेल, तर वीस ट्रेड्समध्येच पॅटर्न सहसा स्पष्ट दिसतो, आणि तो सहसा वरील पाचपैकीच एखादा असतो. ही नोंद ठेवणे ही या यादीतील सर्वात स्वस्त गोष्ट आहे, आणि लोक सर्वात जास्त हीच गोष्ट टाळतात. ते कसे करायचे याबद्दल अधिक माहिती ट्रेडिंग जर्नल ठेवणे या धड्यात आहे.

पहिल्या ट्रेडपूर्वीच होणाऱ्या चुका

वरील सहाही कारणे स्क्रीनसमोर घडतात. पण चुकांचा आणखी एक गट आहे, जो तुम्ही कोणतीही ऑर्डर देण्यापूर्वीच ठरलेला असतो, आणि ट्रेड सुरू असताना तो दिसत नसल्यामुळे त्याला क्वचितच दोष दिला जातो.

लिहिलेली योजनाच नाही

डोक्यातली स्ट्रॅटेजी नाही. लिहिलेली, अशा ठिकाणी जिथे तुम्ही ती पुन्हा वाचू शकता: तुम्ही कोणता सेटअप घेता, कोणता साइझ, कुठे बाहेर पडता, आणि कशामुळे तुम्ही त्या दिवसाचे ट्रेडिंग थांबवता. ती लिहिलेली नसेल, तर ती मोडताही येत नाही. हे स्वातंत्र्यासारखे वाटते, पण खरी समस्या हीच आहे. ज्याची तुलना करण्यासाठी कोणतीही ठरलेली आवृत्ती नाही, ती गोष्ट तुम्ही सुधारू शकत नाही.

टिप्स, सिग्नल आणि इतरांच्या खात्रीवर ट्रेडिंग

उसन्या घेतलेल्या ट्रेडला एक्झिट नसते, कारण आत्मविश्वास दुसऱ्याकडून आलेला असतो आणि तो तुमच्याकडे हस्तांतरित होत नाही. ट्रेड तुमच्या विरोधात गेला की आधार घ्यायला काहीच नसते. म्हणूनच तोट्यात जाणारी सिग्नल सर्व्हिस सोडणे इतके कठीण असते: ती काम करत नाही हे सांगणारी गोष्ट तुम्ही कधी तयारच केलेली नसते.

पूर्ण फेरीचा (एंट्री आणि एक्झिट) खर्च किती आहे हे माहीत नसणे

बहुतेक नवशिके ट्रेडर्स त्यांना किती नफा हवा आहे हे सांगू शकतात, पण आत जाण्याचा आणि बाहेर पडण्याचा खर्च सांगू शकत नाहीत. स्प्रेड, कमिशन, आणि जिथे लागू असेल तिथे रात्रभर पोझिशन ठेवण्याचे शुल्क. हे खर्च प्रत्येक ट्रेडमधून वजा होतात, नफ्याचा असो वा तोट्याचा, आणि लहान साइझवर ते लोकांच्या अपेक्षेपेक्षा निकालाचा कितीतरी मोठा भाग असतात.

पूर्ण फेरीचा खर्च इतका असेल	आणि तुमचे टार्गेट इतके असेल	तर खर्च तुमच्या टार्गेटचा इतका भाग आहे
$२	$२०	१०%
$२	$५०	४%
$२	$१००	२%
$५	$२०	२५%

सर्वात वरची आणि सर्वात खालची ओळ दाखवते की लहान आणि वारंवार केलेले ट्रेड्स दिसतात त्यापेक्षा इतके जास्त कठीण का असतात. अशा ट्रेड्समध्ये तुमची स्पर्धा मार्केटशी नसते. आधी तुमची स्पर्धा तुमच्या स्वतःच्या खर्चाशी असते.

पहिल्याच महिन्यात एकाच वेळी पाच गोष्टींमध्ये ट्रेडिंग

प्रत्येक इन्स्ट्रुमेंटचे स्वतःचे वेळापत्रक असते, हालचालीची स्वतःची नेहमीची रेंज असते, बातम्यांवरची स्वतःची प्रतिक्रिया असते. पाच इन्स्ट्रुमेंट्सवर लक्ष ठेवणे म्हणजे त्यापैकी एकही न शिकणे. याचा अर्थ असाही आहे की तोट्याचा आठवडा स्ट्रॅटेजीमुळे होता, की त्यापैकी एखादे इन्स्ट्रुमेंट १५:०० वाजता हलते हे तुम्हाला माहीत नव्हते म्हणून, हे तुम्ही कधीच सांगू शकणार नाही. एका इन्स्ट्रुमेंटमध्ये पन्नास ट्रेड्स होईपर्यंत फक्त तेच एक इन्स्ट्रुमेंट.

या पानावरील सर्व दहा कारणांचे थोडक्यात सार हवे असेल, तर ते असे आहे: त्यापैकी जवळजवळ एकही कारण चार्ट वाचण्याबद्दल नाही.

तुमचे कारण कोणते, हे कसे शोधावे

पुढचे वीस ट्रेड्स घ्या आणि सात गोष्टींची नोंद करा. कोणतीही भारी स्प्रेडशीट नको, एक वही पुरेशी आहे.

• दिनांक आणि इन्स्ट्रुमेंट.
• एंट्रीचे कारण, एका वाक्यात, क्लिक करण्यापूर्वी लिहिलेले.
• नियोजित एक्झिट: तुम्ही ठरवलेला स्टॉप-लॉस आणि टार्गेट.
• प्रत्यक्ष एक्झिट: तुम्ही प्रत्यक्षात कुठे बाहेर पडलात.
• जोखीम %: खात्याच्या किती टक्के रक्कम तुम्ही धोक्यात घातली.
• योजनेनुसार (हो/नाही): तुम्ही स्वतःची योजना पाळली का.
• मनःस्थिती: तुम्हाला कसे वाटत होते, दोन-तीन शब्दांत.

मग ते वीस ट्रेड्स पुन्हा वाचा आणि मोजा. “जोखीम %” बदलत राहत असेल, तर कारण क्रमांक एक. तुमचे तोटे सातत्याने तुमच्या नफ्यापेक्षा मोठे असतील, तर कारण क्रमांक दोन. तुमच्या अपेक्षेपेक्षा जास्त ओळी असतील, तर कारण क्रमांक तीन. नियोजित एक्झिट आणि प्रत्यक्ष एक्झिट वारंवार वेगळ्या असतील, तर कारण क्रमांक चार. तोट्याच्या ओळीनंतर साइझ अचानक वाढत असेल, तर कारण क्रमांक पाच.

“योजनेनुसार (हो/नाही)” हा कॉलम या पानावरील सर्वात उपयुक्त गोष्ट आहे. तो दोन पूर्णपणे वेगळ्या समस्या वेगळ्या करतो. तुम्ही योजना पाळली आणि तरीही तोटा झाला, तर समस्या स्ट्रॅटेजीची आहे. तुम्ही ती पाळली नाही, तर स्ट्रॅटेजीची कधी चाचणीच झाली नाही, आणि ती बदलल्याने तुम्हाला काहीच कळणार नाही.

ते नऊ महिने, जेव्हा मी चुकीच्या गोष्टीला दोष दिला

जवळजवळ नऊ महिने मी सतत पैसे गमावत होते, आणि त्यातल्या बहुतेक काळ मला खात्री होती की समस्या स्ट्रॅटेजीची आहे. तोट्यांची प्रत्येक मालिका मला आणखी चांगली स्ट्रॅटेजी शोधायला लावायची. वेगळा इंडिकेटर, नियमांचा वेगळा संच, असे काहीतरी जे बिघडलेले नसेल.

बिघडलेली गोष्ट स्ट्रॅटेजी नव्हती. जोखीम व्यवस्थापन अजिबातच नव्हते. एका ट्रेडवर मी किती गमवायला तयार आहे, अशी कोणतीही ठरलेली रक्कम माझ्याकडे नव्हती, त्यामुळे मला किती खात्री वाटते त्याप्रमाणे साइझ बदलत असे, आणि सर्वात वाईट निर्णयांच्या अगदी आधीच मला नेहमी सर्वात जास्त खात्री वाटायची.

शेवटी जेव्हा मी कोणत्याही एका ट्रेडवर घ्यायची जोखीम निश्चित केली आणि ती बदलणे थांबवले, तेव्हा तोट्यांची मालिका संपली. त्या आठवड्यात माझे विश्लेषण सुधारले म्हणून नव्हे, कारण ते सुधारले नव्हते. तेच अंदाज, योग्य साइझसह, एकावर एक साचून असा खड्डा तयार करेनासे झाले, ज्यातून मला बाहेर पडता आले नसते.

या एकाच बदलामुळे खाते शून्यावर पोहोचण्यापासून वाचले, आणि म्हणूनच या यादीतील पहिला मुद्दा एंट्रीशी संबंधित काहीही नसून पोझिशन साइझ आहे.

आकड्यावर सर्वात जास्त परिणाम करणारा एकच बदल

तुम्ही फक्त एकच गोष्ट दुरुस्त करणार असाल, तर साइझ दुरुस्त करा. तो विवेकबुद्धीचा नव्हे, तर गणिताचा प्रश्न आहे, त्यामुळे तुमची विवेकबुद्धी काम करत नाही अशा दिवशीही तो काम करतो.

एंट्रीपूर्वी, या क्रमाने हिशोब करा:

• खाते २,००० आहे. त्याचा एक टक्का म्हणजे २०. हा ट्रेड तुम्हाला जास्तीत जास्त इतकाच महागात पडू शकतो.
• एंट्री ५०.०० आहे आणि स्टॉप-लॉस ४७.००, म्हणून प्रत्येक युनिटवर ३.०० ची जोखीम आहे.
• २० भागिले ३ म्हणजे ६. तुम्ही ६ युनिट्स खरेदी करता, बरोबर वाटणारी संख्या नव्हे.

क्रम महत्त्वाचा आहे. पैसे गमावणारे बहुतेक ट्रेडर्स आधी साइझ निवडतात आणि मग त्याला बसेल असा स्टॉप-लॉस शोधतात. हे उलट्या क्रमाने करा: मार्केट तुमचा स्टॉप-लॉस ठरवते आणि गणित तुमचा साइझ ठरवते. याबद्दल अधिक माहितीसाठी ट्रेडिंगमधील जोखीम व्यवस्थापन पाहा.

नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न

ट्रेडिंगमधील सर्वात मोठी चूक कोणती?

ती खाती किती वेगाने संपवते यावरून मोजले, तर एकाच ट्रेडवर खूप जास्त जोखीम घेणे. ती किती लोकांवर परिणाम करते यावरून मोजले, तर लिहिलेली योजना नसणे, कारण मोडण्यासाठी काहीच नसेल तेव्हा या पानावरील इतर प्रत्येक चूक करणे सोपे होते. या दोन्ही गोष्टी एकमेकांशी जोडलेल्या आहेत: योजना म्हणजे मुख्यतः तुम्ही शांत असताना साइझबद्दल घेतलेल्या निर्णयांचा संच.

मोठ्या खात्याने हे सुटेल का?

नाही. वरचा प्रत्येक आकडा टक्केवारी आहे, आणि खात्यात किती रक्कम आहे याच्याशी टक्केवारीला काही देणेघेणे नसते. प्रत्येक ट्रेडवर २०% जोखीम घेणारा ट्रेडर ५०,००० चे खाते त्याच पद्धतीने गमावतो, ज्या पद्धतीने त्याने ५०० चे खाते गमावले होते, फक्त सुरुवातीला थोडे हळू आणि शेवटी जास्त महागात.

मी पुन्हा डेमो खात्याकडे वळावे का?

प्लॅटफॉर्म शिकण्यासाठी, हो. वरील सहापैकी कोणतेही कारण दुरुस्त करण्यासाठी, बहुतांशी नाही. सहापैकी पाच कारणे भावनिक आहेत, आणि पैसे खरे नसतात तेव्हा ती भावना तिथे नसते. मोठ्या डेमो खात्यापेक्षा अगदी लहान लाइव्ह खाते तुम्हाला स्वतःबद्दल जास्त शिकवते.

माझे तोटे थांबायला किती वेळ लागेल?

कोणताही प्रामाणिक आकडा सांगता येत नाही, आणि जो कोणी असा आकडा सांगतो, तो काहीतरी विकत असतो. तुम्ही जे मोजू शकता ते म्हणजे तुमचा सरासरी तोटा कमी होत आहे का, आणि तुमच्या जर्नलमधील “योजनेनुसार (हो/नाही)” कॉलममध्ये बहुतांश “हो” येऊ लागले आहे का. या दोन गोष्टी शिलकीच्या आधी बदलतात.

दोष माझ्या स्ट्रॅटेजीचा आहे की माझा?

नोंदवलेले वीस ट्रेड्स तुम्हाला हे सांगतील, आणि दुसरे काहीही सांगणार नाही. बहुतेक लोक गृहीत धरतात की दोष स्ट्रॅटेजीचा आहे, ती बदलतात, आणि त्यामुळे कोणत्याही एका पद्धतीचे वीस ट्रेड्स कधीच पूर्ण करत नाहीत. हेसुद्धा पैसे गमावण्याचे एक स्वतंत्र कारण आहे, आणि कदाचित सर्वात सामान्य कारण.

थोडक्यात

जे ट्रेडर्स पैसे गमावणे थांबवतात, ते क्वचितच अधिक चांगला सिग्नल शोधून तसे करतात. ते प्रत्येक ट्रेड इतका लहान ठेवतात की चूक झाली तरी टिकून राहता येईल, ट्रेड्सची संख्या कमी करतात, एंट्रीपूर्वी एक्झिट लिहितात, आणि इतकी प्रामाणिक नोंद ठेवतात की तिच्याशी वाद घालता येईल.

यात काहीही रोमांचक नाही, आणि यातले काहीही विकायला नाही. जे काम करत नाही ते सगळे काढून टाकल्यावर जे उरते, ते फक्त इतकेच आहे.